شرکتهای بزرگ فناوری و سازمانهای مردمنهاد در اروپا، خود را برای یک جابهجایی بزرگ در بازار نرمافزارهای اداری آماده میکنند. در روز نهم ژوئن (۱۹ خرداد)، اولین نسخه از مجموعه نرمافزاری «یورو آفیس» (Euro-Office) رسماً منتشر خواهد شد تا به عنوان پاسخی حاکمیتی و مستقل به انحصار چنددههای مایکروسافت ۳۶۵ و گوگل داکس پایان دهد. کاربران و توسعهدهندگان میتوانند این نرمافزار متنباز را مستقیماً از مخازن عمومی گیتهاب دانلود کنند.
به گزارش ZDNET، پروژه یورو آفیس حاصل همگرایی و ائتلاف برخی از بزرگترین ارائهدهندگان خدمات ابری و نرمافزارهای SaaS در اروپا است. نامهای بزرگی همچون IONOS، نکستکلود، Eurostack، ایکسویکی و Abilian در توسعه این ابزار مشارکت دارند. هدف اصلی این ائتلاف، بازپسگیری حاکمیت دیجیتال اروپا از غولهای خدمات پردازش ابری ایالات متحده است.
انتشار یوروآفیس در اروپا برای جایگزینی با مایکروسافت آفیس
کشورها و نهادهای دولتی خارج از آمریکا، به ویژه در قاره اروپا، بسیار از وابستگی به نرمافزارهای تحت سیطره شرکتهای آمریکایی که آنها را غیرقابلاعتماد میدانند، خسته شدهاند. این موضوع باعث سرمایهگذاریهای سنگین در پروژههای «حاکمیت دیجیتال» شده است.
«آخیم ویس» (Achim Weiss)، مدیرعامل شرکت IONOS، نیاز به این ابزار را اینگونه تبیین میکند:
«با توجه به تحولات ژئوپولیتیکی که در سال گذشته شاهد بودهایم، نیاز مبرمی به یک راهکار اداری حاکمیتی، قابلاعتماد، کاملاً سازگار با مایکروسافت و با کاربری آسان در اروپا احساس میشود. ابتکار مشترک ما مجموعهای ارائه میدهد که رابط کاربری بسیار آشنایی دارد و قادر است به خوبی با اسناد متنی، ارائهها و صفحات گسترده کار کند.»
این اولین بار نیست که انحصار ابزارهای مایکروسافت در اروپا به چالش کشیده میشود. برای نمونه، دولت فرانسه پیشازاین در راستای استراتژی کاهش وابستگی به ابزارهای آمریکایی، روند مهاجرت از سیستمعامل ویندوز به لینوکس را آغاز کرده بود. همچنین فرانسویها برنامهای تدوین کردهاند تا سال ۲۰۲۷، نرمافزارهای مایکروسافت تیمز و زوم را در تمامی مؤسسات عمومی خود با یک پلتفرم بومی و داخلی به نام Visio جایگزین کنند.
یورو آفیس به عنوان یک ویرایشگر تحت وب و متنباز برای اسناد متنی، صفحات اکسل، ارائهها (پاورپوینت) و فایلهای پیدیاف طراحی شده است. مهمترین ویژگی این ابزار برای مهاجرت آسان کاربران، شباهت زیاد ظاهر گرافیکی آن به آفیس مایکروسافت و استفاده از نوارهای ابزار مشابه است تا کارمندان بدون نیاز به بازآموزی، بتوانند فوراً کار با آن را آغاز کنند.
برخلاف تصور عموم، یورو آفیس برپایه نرمافزار معروف LibreOffice توسعه نیافته است؛ بلکه یک انشعاب (Fork) برپایه هسته متنباز نرمافزار OnlyOffice متعلق به شرکت Ascensio System SIA است. این ابزار توانایی ایجاد، بازکردن و ویرایش تمام فرمتهای بومی مایکروسافت و همچنین فرمتهای استاندارد متنباز (ODT ،ODS و ODP) را دارد و به کاربران امکان میدهد به صورت همزمان در مرورگر خود روی یک سند یا جدول کار کنند.
سیستم کامنتگذاری، رهگیری تغییرات، مقایسه اسناد، تاریخچه نسخهها و امکان چت متنی با همکاران در حین ویرایش، از دیگر امکانات این پلتفرم است. علاوهبراین، یورو آفیس دقیقاً مانند مایکروسافت ۳۶۵، به عنوان یک کامپوننت آنلاین و تحت وب طراحی شده است، نه یک نرمافزار دسکتاپ سنتی.
«فرانک کارلیچک» (Frank Karlitschek)، مدیرعامل نکستکلود، درباره این پروژه میگوید:
«اروپا سالهاست که بلوکهای ساختاری فنی این ابزارها را در اختیار دارد، اما چیزی که تا امروز جایش خالی بود، ابتکاری برای کنار هم قرار دادن آنها در قالب یک راهکار جامع و معنادار بود. با یوروآفیس، ما کار را از صفر شروع نمیکنیم؛ بلکه مسئولیت یک بخش مهم از زیرساختهای دیجیتال را بر عهده میگیریم تا ابزاری شفاف، پایدار و مدیریتشده در خاک اروپا را به سازمانها ارائه دهیم، ابزاری که میتوانند به آن اعتماد کنند.»
اگرچه کدهای این نرمافزار متنباز بوده و پذیرای مشارکت توسعهدهندگان از سراسر جهان است، اما مدیریت، مالکیت حقوقی و سرورهای آن کاملاً تحت قوانین سختگیرانه حاکمیتی و حریم خصوصی اتحادیه اروپا اداره خواهند شد.