از ۹ اسفند ۱۴۰۴ تا ۵ خرداد ۱۴۰۵، اینترنت در ایران برای بخش بزرگی از کاربران و کسبوکارها عملاً از دسترس خارج شد. عضو کمیسیون اقتصادی مجلس به دیجیاتو میگوید این محدودیت یکی از پرهزینهترین مداخلات دولتی در حوزه اقتصاد دیجیتال در سالهای اخیر بود. او معتقد است این تصمیم، نه تنها کسبوکارها را عقب راند، بلکه پایهایترین دارایی کشور یعنی سرمایه اجتماعی را نشانه گرفت.
ما طولانیترین خاموشی دیجیتال را در عصر جدید پشت سر گذاشتیم. خاموشی که خسارات اقتصادی و اجتماعی زیادی به دنبال داشت. فرید موسوی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس، که جایگاهش ایجاب میکند پیگیر وضعیت کسبوکارها و معیشت مردم باشد، در گفتگو با دیجیاتو این قطعی طولانی مدت را نقد میکند.
او ضمن اشاره به شرایط خاص ماههای گذشته و فضای امنیتی ناشی از جنگ و تنشهای منطقهای، تأکید میکند که درک شرایط بحرانی، به معنای نادیده گرفتن هزینههای تصمیمگیری نیست. موسوی به دیجیاتو میگوید:
از نهم اسفند ۱۴۰۴ تا پنجم خرداد ۱۴۰۵ بخش قابل توجهی از اقتصاد دیجیتال این کشور، نه به دلیل ناکارآمدی یا رقابت، بلکه به دلیل یک تصمیم ، از نفس افتاد. از تلاش جناب رئیسجمهور و معاون اول برای پیگیری و تحقق بازگشایی اینترنت صمیمانه تقدیر میکنم. کشور در ماههای اخیر شرایط استثنایی را تجربه کرد. جنگ، تنشهای امنیتی و فشارهای بیرونی، فضایی پدید آورد که تصمیمگیری در آن دشوار بود. این واقعیت را درک میکنیم و نادیده نمیگیریم. اما همین درک است که ایجاب میکند صادقانه گفته شود: هشتاد و هفت روز، طولانی بود. شرایط خاص، شاید توجیه محدودیت موقت باشد اما توجیه تداوم آن نیست.
به اعتقاد او، در شرایط بحرانی بیش از هر زمان دیگری نیازمند تصمیمگیری سریع، سنجیده و متناسب با واقعیت هستیم. تأخیر در رفع یک محدودیت نیز خود نوعی تصمیم است و هر روز از این تأخیر، هزینهای ملموس و واقعی بر دوش مردم گذاشت.
موسوی قطعی اخیر اینترنت را یکی از پرهزینهترین مداخلات دولتی در حوزه اقتصاد دیجیتال در سالهای اخیر میداند و به دیجیاتو میگوید:
کسبوکارهایی که سالها برای ساختنشان تلاش شده بود، خسارت دیدند. فریلنسرها و مستقلانی که درآمدشان به اتصال شبکه وابسته بود، بدون هیچ پشتوانهای رها شدند. استارتاپهایی که در بازار رقابتی منطقه تلاش میکردند جای پایی پیدا کنند، عقب رانده شدند و شهروندانی که ارتباطشان با جهان، با کار، با خانواده، از طریق همین شبکه برقرار بود، بیش از هشتاد روز در انتظار ماندند.
به گفته وی بخشی از اقتصاد دیجیتال ایران که در سالهای اخیر تلاش میکرد در بازار منطقهای رقابت کند، حالا دوباره چند قدم به عقب رانده شده است. موسوی تأکید میکند که در اقتصاد دیجیتال، قطع ارتباط صرفاً به معنای اختلال فنی نیست، بلکه مستقیماً معیشت افراد را هدف قرار میدهد.
آسیب به سرمایه اجتماعی
این نماینده مجلس در بخش دیگری از صحبتهایش، از زاویهای فراتر از اقتصاد به ماجرا نگاه میکند و هشدار میدهد که مهمترین آسیب این دوره، شاید نه در ترازنامه شرکتها، بلکه در سطح اعتماد عمومی رخ داده باشد. او تاکید میکند سرمایه اجتماعی، یکی از پایهایترین داراییهای یک کشور است:
شهروندان شاید قطع موقتی اینترنت در شرایط بسیار خاص را درک کنند؛ اما طولانی شدن آن ابزار معیشت و ارتباطشان را منهدم کرده و این اتفاق به یکباره و بدون مشورت با او رخ میدهد.
او ابراز امیدواری میکند تجربه قطعی اینترنت، صرفاً به عنوان یک اتفاق مقطعی فراموش نشود و به درسی برای سیاستگذاری آینده تبدیل شود. موسوی با بیان اینکه چالشهای امنیتی این کشور واقعیاند و کسی منکر آن نیست، تاکید میکند که پاسخ به بحران باید سریع، هدفمند و متناسب باشد.
عضو کمیسیون اقتصادی مجلس معتقد است راهحلهایی که هزینهشان را کل جامعه میپردازد، در بلندمدت نه امنیت پایدار میآورند و نه آرامش واقعی: «آرامش واقعی از آن جامعهای است که احساس کند شنیده میشود، دیده میشود، و در سرنوشت خود سهیم است.»