صنعت خودرو ایران درحال‌حاضر به دو بخش بزرگ و اصلی تقسیم شده است. در یک سو، تولیدکنندگان خودروهای مونتاژی قرار دارند که حیات آن‌ها به واردات قطعات خودروهای خارجی وابسته است. در سوی دیگر، ایران‌خودرو و سایپا عنوان تولیدکننده ملی را یدک می‌کشند. با‌این‌حال، مسیر تولید ایران‌خودرو و سایپا به صورت کامل از تولید داخلی نمی‌گذرد. میزان ارزبری خودروهای ایران‌خودرو و سایپا، یکی از دلایل افزایش قیمت این محصولات است.

ارزبری خودروهای ایران‌خودرو و سایپا چقدر است؟

خودروهای ایران‌خودرو و سایپا نیز به بخشی از ارز نیاز دارند، هرچند ارزبری آن‌ها به اندازه خودروهای مونتاژی نیست. بخش قابل توجهی از قطعات کلیدی و حساس خودروها، همچنان از منابع خارجی تامین می‌شوند و به ارز نیاز دارند. بنابراین با وجود کاهش نیاز ارزی، خودکفایی کامل یا ۱۰۰ درصدی در حوزه تولید خودروهای داخلی هرگز محقق نخواهد شد.

بررسی داده‌های وزارت صنعت، معدن و تجارت از ارزبری خودروهای ایران‌خودرو و سایپا، نشان می‌دهد که این خودروها همچنان به ارز قابل توجهی برای تولید نیاز دارند. به طور میانگین، هرکدام از محصولات شرکت ایران‌خودرو به حداقل ۳۰۰۰ دلار ارز برای تکمیل نیاز دارند. این رقم در مورد خودروهای سایپا اندکی کمتر است و حدود ۲۵۰۰ دلار برآورد می‌شود. خودروهای مونتاژی همانند محصولات هایما به ارز بیشتری نیاز دارند، درحالی‌که ارزبری خودروهای اقتصادی همچون ساینا و کوییک کمتر است.

میزان ارزبری محصولات سایپا

نام خودرومیزان ارزبری تقریبی (دلار)
ساینا gx۱,۸۰۰
کوییک Gx۱,۹۰۰
شاهین پلاس۵,۰۰۰
شاهین G دستی۳,۸۰۰
اطلس G۲,۳۰۰
ارزبری خودروهای ایران‌خودرو و سایپا

میزان ارزبری محصولات ایران خودرو

نام خودرومیزان ارزبری (تقریبی)
رانا پلاس۲,۰۰۰
سورن پلاس۲,۲۰۰
تارا دستی۳,۱۰۰
پژو ۲۰۷ TU3 دستی۲,۲۰۰
تارا اتومات۵,۰۰۰
پژو ۲۰۷ TU5P اتومات۳,۹۰۰
پژو ۲۰۷ TU5P دستی۲,۴۰۰
ریرا۶,۰۰۰
دنا پلاس توربو شارژ اتومات۴,۹۰۰
هایما S5۱۱,۰۰۰
هایما S7۱۲,۲۰۰
هایما S8۱۴,۰۰۰
هایما X7۱۶,۵۰۰

چقدر تا خودکفایی کامل باقی مانده است؟

در سال‌های گذشته، موانع متعددی سد راه کاهش وابستگی ارزی خودروسازان داخلی بوده‌اند که مانع از یک جهش تکنولوژیک در این صنعت شده‌اند. چالش‌ها و بحران‌های مالی شرکت‌های خودروساز، کیفیت پایین برخی تولیدات در شبکه قطعه‌سازی داخلی و محدودیت‌های فنی، از جمله موانع افزایش داخلی‌سازی خودروها و کاهش ارزبری آن‌ها بوده‌اند.

برای توسعه اصولی صنعت خودرو و کاهش نیازهای ارزی، لازم است تا زنجیره تامین قطعه‌سازی کشور تقویت شود. این هدف تنها زمانی به نتیجه می‌رسد که بر اساس یک برنامه‌ریزی دقیق و بلندمدت، زیرساخت‌های قطعه‌سازی در کشور حمایت و از نظر تکنولوژیک به‌روزرسانی شوند.