سازمان بهداشت جهانی (WHO) در پی گسترش نگرانکننده یک سویه نادر از ویروس ابولا در جمهوری دموکراتیک کنگو و کشور همسایه آن اوگاندا، وضعیت اضطراری بهداشت عمومی با نگرانی بینالمللی اعلام کرد. این تصمیم روز یکشنبه و پس از تأیید بیش از ۳۰۰ مورد مشکوک و جانباختن ۸۸ نفر اتخاذ شد تا توجه آژانسهای کمکرسان و کشورهای جهان برای یک پاسخ هماهنگ جلب شود.
با وجود این اعلام وضعیت اضطراری، سازمان بهداشت جهانی تأکید کرد که این شیوع هنوز معیارهای تبدیلشدن به یک همهگیری جهانی مانند کووید-۱۹ را ندارد و به همین دلیل، برخلاف رویههای پیشین از بستن مرزهای بینالمللی خودداری کرده و نسبت به آن هشدار داده است.
گزارشهای اخیر نشاندهنده گسترش جغرافیایی ویروس به خارج از مرکز اصلی آن است. یک مورد تأییدشده آزمایشگاهی در شهر کینشاسا، پایتخت کنگو، مشاهده شده که حدود ۱۰۰۰ کیلومتر با کانون اصلی آلودگی در استان ایتوری فاصله دارد.
بیمار شناساییشده سابقه سفر به ایتوری را داشته است. همچنین موارد مشکوک دیگری در استان پرجمعیت کیوو شمالی که هممرز با ایتوری است گزارش شده است. همچنین، دولت شورشی شهر گوما که بزرگترین شهر شرق کنگو محسوب میشود از شناسایی اولین مورد تأییدشده در این شهر خبر داد. فرد مبتلا از ایتوری به گوما سفر کرده و هماکنون در قرنطینه به سر میبرد. لازم به ذکر است که گوما پیش از این در اوایل سال ۲۰۲۵ شاهد درگیریهای شدید بوده و تنشهای نظامی میان نیروهای مسلح کنگو و گروه شبهنظامی M23 مورد حمایت رواندا باعث آوارگی صدها هزار نفر در این منطقه شده است.
شیوع سویه نادر ویروس ابولا
ویروس ابولا یک بیماری بسیار مسری است که از طریق تماس با مایعات بدن فرد آلوده، نظیر خون، استفراغ یا منی، انتقال مییابد. اگرچه ابتلا به این بیماری نادر است، اما علائم آن بسیار شدید است و در بسیاری از موارد منجر به مرگ میشود.
گونه فعلی که باعث بروز این بحران شده، ویروس باندیبوگیو (Bundibugyo) نام دارد که یکی از سویههای کمیاب ابولا است و هیچ واکسن یا درمان تأییدشدهای برای آن وجود ندارد. این سومینبار در تاریخ است که شیوع این گونه خاص گزارش میشود. پیشازاین، باندیبوگیو در سالهای ۲۰۰۷ و ۲۰۰۸ در اوگاندا باعث ابتلای ۱۴۹ نفر و مرگ ۳۷ نفر شده بود و بار دوم در سال ۲۰۱۲ در منطقه ایسیرو (Isiro) کنگو با ۵۷ مورد ابتلا و ۲۹ فوتی مشاهده شد. در شیوع فعلی، بهجز دو مورد که در اوگاندا ثبت شده، تمامی موارد دیگر مربوط به خاک کنگو بوده است.