به گفته عضو شورای راهبردی سازمان حفاظت محیط زیست، فقط در ۱۴ روز نخست حملات علیه ایران حدود ۵ تا ۵.۶ میلیون تن دی اکسید کربن وارد جو (آسمان کشور) شده است.
به گزارش ایرنا، «ابوعلی گلزاری» با بیان این مطلب درباره آسیب گسترده جنگ به اقلیم و محیط زیست ایران گفت: «بر اساس یک تحلیل پژوهشی اولیه که توسط دانشگاه کویین مری با همکاری پژوهشگران دانشگاه لنکستر و انستیتو آب و هوا و جامعه لندن انجام شده، فقط در ۱۴ روز نخست حملات نظامی علیه ایران حدود ۵ تا ۵.۶ میلیون تن معادل دی اکسیدکربن وارد جو شده است، عددی که به خوبی نشان می دهد جنگ چگونه می تواند به طور مستقیم بحران اقلیمی را تشدید کند.»
او گفت: «طبق این تحلیل، میزان انتشار گازهای گلخانهای در ۲ هفته نخست جنگ، تقریباً معادل کل انتشار سالانه کشور ایسلند یا برابر با انتشار سالانه حدود ۱.۱ میلیون خودروی بنزینی است.»
اثرگذاری در خور توجه تخریب منازل بر انتشار گازهای گلخانهای
به گفته او، برخلاف تصور عمومی، انتشار گازهای گلخانهای جنگ تنها ناشی از سوخت مصرفی جنگندهها نیست. بر اساس این تحقیق، تخریب ساختمانها و زیرساختها حدود ۲.۴ میلیون تن، آتش سوزی و انفجار مخازن نفت و فرآوردههای نفتی حدود ۱.۸۸ میلیون تن، مصرف سوخت در عملیات نظامی (هواپیماها، ناوها و تجهیزات) حدود ۵۲۹ هزار تن، نابودی و جایگزینی تجهیزات نظامی حدود ۱۷۲ هزار تن و استفاده گسترده از موشکها و پهپادها حدود ۵۵ هزار تن گاز گلخانهای تولید کردهاند.
گلزاری افزود: «در این میان، تخریب ساختمانها، منازل، مدارس و مراکز درمانی بزرگترین سهم را در انتشار کربن داشته است زیرا بازسازی این زیرساختها در آینده نیازمند مصرف گسترده سیمان، فولاد و انرژی خواهد بود که خود منبع بزرگی از انتشار گازهای گلخانهای است.»
او ادامه داد: «۵ میلیون تن دی اکسید کربن فقط یک شاخص محیط زیستی نیست، بلکه نشاندهنده ورود شوکی جدید به نظام اقلیمی جهانی است، در شرایطی که جهان در تلاش برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای و محدود کردن افزایش دمای زمین است، جنگها عملا روند معکوسی ایجاد می کنند.»
گلزاری اظهار کرد: «برخی پژوهشگران حوزه اقلیم تأکید کردهاند که هزینه واقعی کربنی جنگ معمولا بسیار بیشتر از برآوردهای اولیه است، زیرا بازسازی شهرها و زیرساختها انتشار زیادی ایجاد می کند، علاوه بر این افزایش تولید سوختهای فسیلی برای جبران اختلال در بازار انرژی، انتشار را افزایش میدهد، از سوی دیگر افزایش بودجههای نظامی در جهان، مصرف سوخت و تولید تجهیزات نظامی را بالا میبرد، به همین دلیل، بسیاری از تحلیلگران معتقدند اثر اقلیمی جنگها ممکن است برای دههها ادامه یابد.»
جنگ، بحران اقلیم و امنیت زیست محیطی ایران
او افزود: «ایران پیش از این نیز با چالشهای مهم محیط زیستی مانند کمبود آب، آلودگی هوا، فرسایش خاک و تغییر اقلیم مواجه بوده است. جنگ میتواند این فشارها را تشدید و روند مدیریت پایدار منابع طبیعی را مختل کند، آسیب به زیرساختهای انرژی، انتشار آلایندهها در هوا، احتمال نشت مواد شیمیایی و افزایش مصرف سوختهای فسیلی، همگی می توانند کیفیت محیط زیست را در کوتاه مدت و بلندمدت تحت تأثیر قرار دهند.»
عضو شورای راهبردی سازمان حفاظت محیط زیست گفت: «در چنین شرایطی، توجه به پیامدهای زیست محیطی جنگ تنها یک دغدغه تخصصی نیست، بلکه بخشی از امنیت ملی و رفاه نسلهای آینده محسوب میشود، تجربه جنگهای گذشته نشان داده است که بازسازی محیط زیست بسیار دشوارتر و زمانبرتر از بازسازی زیرساختهای فیزیکی است.»
عددی که احتمالا افزایش مییابد
گلزاری افزود: «باید توجه داشت که رقم ۵ میلیون تن دی اکسید کربن یک برآورد اولیه است و هنوز به طور کامل در فرایند داوری علمی (peer review) منتشر نشده است، با این حال، این عدد بر اساس روشهای پذیرفتهشده بین المللی محاسبه شده و توسط چندین رسانه علمی معتبر مورد استناد قرار گرفته است.»
او گفت: «با ادامه درگیریها، احتمال افزایش این رقم بسیار زیاد است زیرا انتشار ناشی از جنگ معمولا با طولانی شدن درگیریها، گسترش حملات به زیرساختهای انرژی و آغاز فرایند بازسازی افزایش مییابد.»